26ê Îlona 2026an li Sprachenatelier Berlin
Di çarçoveya Festîvala 16emîn a Fîlmên Kurdî ya Berlînê de
Fokus: Kurd li Yekîtiya Sovyetê – Di Navbera Bîranîn, Nasname, Sürgûn û Nûbûnê de
Kurd û Êzidî li Ermenistanê û Yekîtiya Sovyetê ya berê çawa dijiyan? Dîrok, koçkirina bi zor û guhertinên siyasî çi şop li ser çand, jiyana olî û nasnameya wan hiştin? Û wan çawa ziman, kevneşopî û bîranînên xwe ji nifşekê bo nifşeke din parastin?
Van pirsan Prof. Dr. Khanna Omarkhali vedikole. Ew Profesorê Lêkolînên Kurdî ye li Enstîtuya Îranzanistiyê ya Zanîngeha Azad a Berlînê û yek ji zanistvanên herî navdar ên cîhanê di warê Kurdolojî û Êzdiyatî de ye.
Khanna Omarkhali li Ermenistanê hatiye dinyayê û di malbateke Pîr a Êzidî de mezin bûye. Ew zanistiya akademîk bi têgihiştinek kûr ji çand û jiyana Kurdî û Êzidî re dike yek. Di salên xwe yên lêkolîna meydanê de, ew geştiye herêmên dîrokî yên Kurdistanê, Ermenistanê, Gurcistanê, deverên din ên Yekîtiya Sovyetê ya berê û her weha diasporayê. Di vê demê de, ew gelek nivîsên olî yên devkî tomar kirin û dîrok û jiyana civakên Êzidî lêkolîn kir.
Di axaftina xwe de, Prof. Dr. Khanna Omarkhali temaşevanan dibe rêwîtiyekê di dîroka Kurd û Êzidiyan a li Ermenistanê û Yekîtiya Sovyetê ya berê de. Ew jiyana wan a çandî û olî, ezmûnên wan ên dîrokî û awayê ku wan nasname, ziman û kevneşopiyên xwe di nav nifşan de parastine, ronî dike.
Piştî axaftinê, xwendekarên Zanîngeha Azad a Berlînê stranek Kurdî û perçeyek muzîkî ya amûrî pêşkêş dikin. Ev pêşkêşiya kurt, ku nêzîkî deh deqeyan dirêj dibe, dîmenek zindî ji jiyana rojane û çanda Kurdan li Ermenistanê û Yekîtiya Sovyetê ya berê nîşan dide û pireke xweşik di navbera zanist û çanda zindî de ava dike.
Khanna Omarkhali nivîskarê nêzîkî 120 weşanên zanistî ye û edîtorê gelek berhemên bingehîn di warê Kurdolojî û Êzdiyatî de ye. Ji sala 2025-an ve ew hev-edîtorê rêzeya pirtûkan Non-Mainstream Religion in the Middle East ya weşanxaneya Brill e. Di heman salê de, ew bi Xelata Cemal Nebez ji bo xizmetên xwe yên girîng di Kurdolojî û Êzdiyatî de hate xelatkirin û rojnameya Tagesspiegel ew di nav "100 kesayetên herî girîng ên zanista Berlînê" de destnîşan kir.
Di dawiyê de, di beşa pirs û bersivan de mêvan dê derfetê bibînin ku bi Prof. Dr. Khanna Omarkhali re li ser dîrok, bîranîn, nasname û mîrasa çandî ya Kurd û Êzidiyan biaxivin.
